شناسنامه و اطلاعات پایه
۴. چکیده و خلاصه
«درباره الی» چهارمین فیلم بلند اصغر فرهادی است که در سال ۱۳۸۷ تولید شد و نقطه آغاز شهرت بین‌المللی او محسوب می‌شود. داستان فیلم درباره گروهی از دوستان دانشجوی سابق است که برای گذراندن تعطیلات سه‌روزه به شمال کشور می‌روند. سپیده (گلشیفته فراهانی) دختری به نام الی (ترانه علیدوستی) را به امید وصلت او با احمد (شهاب حسینی) که تازه از آلمان بازگشته، به سفر دعوت کرده است. اما ناپدید شدن ناگهانی الی در ساحل دریا، زنجیره‌ای از دروغ‌ها و قضاوت‌های اخلاقی را آشکار می‌کند که بنیان دوستی‌ها را می‌لرزاند .
جدیدترین اخبار مرتبط با این فیلم مربوط به انتشار نسخه ویژه نابینایان با صدای فرشته صدرعرفایی و همچنین اکران آن در موزه سینما و نمایش در فضای باز شهر رم است .
۵. متن بازنویسی‌شده (Rewritten Body)
«درباره الی»؛ شاهکاری درباره دروغ‌های کوچک
فیلم «درباره الی» که در سال ۱۳۸۷ اکران شد، یکی از مهم‌ترین آثار کارنامه اصغر فرهادی و سینمای ایران است. این فیلم در پنجاه و نهمین جشنواره بین‌المللی فیلم برلین برنده خرس نقره‌ای بهترین کارگردانی شد و همچنین جایزه بهترین فیلم جشنواره ترایبکا را از آن خود کرد . منتقدان بسیاری این فیلم را آغازگر شهرت جهانی فرهادی می‌دانند، پیش از آنکه «جدایی نادر از سیمین» اسکار بگیرد.
داستان و ساختار روایی
داستان با شور و هیجان یک سفر جمعی آغاز می‌شود. سه زوج جوان به همراه احمد (که به تازگی از همسر آلمانی‌اش جدا شده) و الی (مربی مهدکودک) راهی ویلاهای شمال می‌شوند. سپیده که نقش واسطه را دارد، از قبل می‌داند که الی نامزد دارد اما این را از دیگران پنهان کرده است. وقتی الی در دریا ناپدید می‌شود، دروغ‌های کوچک و مصلحتی یکی پس از دیگری سر باز می‌کنند و هرکس برای حفظ منافع خود، دیگری را قربانی می‌کند .
دروغ و «تراژدی طبقه متوسط»
منتقدان معتقدند «درباره الی» تصویری دقیق از «تراژدی طبقه متوسط» ایران ارائه می‌دهد؛ طبقه‌ای که برای حفظ حیثیت و موقعیت خود، به دروغ‌های مصلحتی خو گرفته است. فرهادی در این فیلم نه قاضی است و نه وکیل؛ او تنها نشان می‌دهد که چگونه آدم‌های معمولی در موقعیت‌های بحرانی، به راحتی حقیقت را قربانی می‌کنند . یکی از منتقدان بریتانیایی این فیلم را «کالبدشکافی ویرانگر تظاهر طبقه متوسط تهران» توصیف کرده است .
بازی‌ها و موسیقی
بازیگران این فیلم از ستاره‌های سینمای ایران هستند: گلشیفته فراهانی در نقش سپیده، ترانه علیدوستی در نقش الی، شهاب حسینی در نقش احمد، مریلا زارعی، مانی حقیقی، پیمان معادی، احمد مهرانفر، رعنا آزادیور و صابر ابر. موسیقی متن ساخته آندره‌آ باوئر است و حسین جعفریان فیلمبرداری آن را بر عهده داشته است .
۶. تاریخچه و سیر تحول
- ۱۳۸۷ (۲۰۰۹): تولید و اکران فیلم در ایران. اکران آن در ابتدا با تعویق مواجه شد .
- ۲۰۰۹: برنده خرس نقره‌ای بهترین کارگردانی جشنواره برلین و جایزه بهترین فیلم جشنواره ترایبکا .
- ۲۰۱۲: با موفقیت «جدایی نادر از سیمین» در اسکار، توجه جهانی دوباره به «درباره الی» جلب شد و در سینماهای آمریکا و بریتانیا اکران شد .
- ۲۰۱۵: انتشار نسخه DVD توسط شرکت Cinema Guild در آمریکا .
- دهه ۱۴۰۰: نمایش‌های مروری در موزه سینما و رم؛ انتشار نسخه توضیح‌دار برای نابینایان با صدای فرشته صدرعرفایی .
۷. جدیدترین اطلاعات و وضعیت فعلی
جدیدترین اطلاعات درباره «درباره الی» مربوط به انتشار نسخه ویژه نابینایان با صدای فرشته صدرعرفایی و اکران‌های مروری آن است. این فیلم در ویژه برنامه «گزیده چهل سال سینمای ایران» در موزه سینما نمایش داده شده و همچنین در فضای باز قدیمی‌ترین محله رم به همراه «جدایی نادر از سیمین» اکران شده است . تا زمان نگارش این گزارش (نوامبر ۲۰۲۶)، خبری درباره ساخت نسخه جدید یا دنباله‌ای برای این فیلم منتشر نشده است.
۸. ابعاد مختلف موضوع
جایگاه در سینمای فرهادی
«درباره الی» را می‌توان نقطه گذار فرهادی از فیلم‌های اجتماعی شهری («چهارشنبه سوری») به درام‌های اخلاقی پیچیده‌تر دانست. بسیاری از منتقدان خارجی این فیلم را حتی از «جدایی نادر از سیمین» نیز عمیق‌تر می‌دانند .
نقد اجتماعی و اخلاقی
فیلم بدون موضع‌گیری صریح، نشان می‌دهد که چگونه «راست نگفتن» به یک هنجار روزمره تبدیل می‌شود. سپیده برای وصلت دادن دو نفر دروغ می‌گوید؛ بقیه برای حفظ آبرو دروغ می‌گویند؛ و در نهایت، الی قربانی این زنجیره می‌شود. فرهادی این پرسش را مطرح می‌کند که مسئولیت یک تراژدی جمعی بر دوش کیست .
مقایسه با «ماجرای آنتونیونی»
منتقدان فارسی‌زبان شباهت ساختاری «درباره الی» با «ماجرا»ی میکل‌آنجلو آنتونیونی را یادآور شده‌اند؛ با این تفاوت که فرهادی برخلاف آنتونیونی، سرنوشت دختر گمشده را مشخص می‌کند و از ابهام مدرنیستی فاصله می‌گیرد .
۹. جدول‌های طبقه‌بندی‌شده
| بخش | اطلاعات کلیدی |
|---|---|
| عوامل اصلی | کارگردان/نویسنده: اصغر فرهادی / فیلمبردار: حسین جعفریان / موسیقی: آندره‌آ باوئر / تدوین: هایده صفی‌یاری |
| بازیگران شاخص | ترانه علیدوستی (الی)، گلشیفته فراهانی (سپیده)، شهاب حسینی (احمد)، مریلا زارعی، مانی حقیقی، پیمان معادی، صابر ابر |
| جوایز بین‌المللی | خرس نقره‌ای بهترین کارگردانی برلین ۲۰۰۹، بهترین فیلم ترایبکا، جایزه هیئت داوران وین |
| مدت زمان | ۱۱۹ دقیقه |
💬 دیدگاه‌ها
هنوز دیدگاهی ثبت نشده. اولین نفر باشید.