از باله تا جاسوسی؛ چرا «Red Sparrow» از «Black Widow» جلوتر بود

به گزارش سینماتک، فیلم «Black Widow» محصول ۲۰۲۱ مارول استودیوز نتوانست انتظارها را برآورده کند، اما یکی از تریلرهای جاسوسی کم‌دیدهٔ جنیفر لارنس می‌تواند نقشهٔ راهی برای آن فیلم باشد. پس از اینکه ناتاشا رومانوف در «انتقام‌جویان: پایان بازی» جان خود را برای به دست آوردن سنگ روح فدا کرد، در فیلم بازنگرانهٔ «Black Widow» بازگشت؛ اما مخاطبان از نخستین فیلم انفرادی اسکارلت جوهانسون در دنیای سینمایی مارول انتظار بیشتری داشتند.

«Black Widow» به کارگردانی کیت شورتلند و نویسندگی اریک پیرسون، ناتاشا را ماه‌ها پس از «کاپیتان آمریکا: جنگ داخلی» دنبال می‌کند؛ زمانی که انتقام‌جویان از هم پاشیدند. رومانوف که در تعقیب است، با خانوادهٔ روسی جانشین خود متحد می‌شود تا سایر قاتلان بلک ویدو را نجات دهد و اتاق سرخ را که خودش و یلنا بلووا در آن آموزش دیده‌اند سرنگون کند.

شکست بلک ویدو در نخستین فیلم انفرادی

«Black Widow» برای مارول نوعی آزمایش بود؛ ماجراجویی بازنگرانه‌ای که شکافی در خط زمانی دنیای سینمایی مارول را پر می‌کرد و بر شخصیتی متمرکز بود که در جهان داستان مرده بود. اگرچه دیدن دوبارهٔ جوهانسون در نقش ناتاشا روی پردهٔ بزرگ خوب بود، «Black Widow» نتوانست انتظارها را برآورده کند.

عملکرد گیشهٔ فیلم به دلیل اکران همزمان در سینماها و دیزنی‌پلاس با دسترسی برتر در ۹ ژوئیه ۲۰۲۱ به‌شدت آسیب دید؛ موضوعی که به شکایت جوهانسون از دیزنی کمک کرد. گزارش‌ها نشان می‌دهد آیزاک پرلموتر، مدیرعامل پیشین مارول اینترتینمنت، توسعهٔ فیلم‌های ابرقهرمانی زن‌محور و متنوع را مسدود کرده بود، چون باور داشت از نظر مالی موفق نمی‌شوند. کوین فایگی در سال ۲۰۱۵ پرلموتر را دور زد و «کاپیتان مارول» محصول ۲۰۱۹ که میلیاردی فروخت، راه را برای تولید «Black Widow» باز کرد.

اینکه مخاطبان ۱۱ سال از نخستین حضور جوهانسون در «آیرون من ۲» منتظر مانده بودند، فشار زیادی روی «Black Widow» گذاشت. بسیاری فکر می‌کردند فیلم می‌توانست از صحنه‌های فلش‌بک کوتاه آموزش اتاق سرخ در «انتقام‌جویان: عصر اولتران» محصول ۲۰۱۵ بهره ببرد. در یکی از نبردهای آن فیلم، واندا ماکسیموف ذهن انتقام‌جویان را دستکاری می‌کند. برای رومانوف، این تجربه او را به اتاق سرخ بازمی‌گرداند؛ جایی که آموزش بی‌رحمانهٔ باله، تمرین‌های سخت رزمی، آموزش سلاح، شرطی‌سازی روانی، «مراسم فارغ‌التحصیلی» و حتی عقیم‌سازی را دوباره تجربه می‌کند.

«Black Widow» می‌توانست از کاویدن مستقیم‌تر این لحظه‌ها سود ببرد و شاید مخاطب را بیش از چند دقیقه به کودکی ناتاشا ببرد. اما فیلم برخلاف قاعدهٔ «نشان بده، نگو» سینما، تمام آسیب‌های کودکی رومانوف و بلووا را از طریق دیالوگ‌های یادآور روایت کرد. «Black Widow» بخش زیادی از آنچه «عصر اولتران» ساخته بود را نادیده گرفت؛ کاری که ریسک دراماتیک پیش‌درآمد را کم کرد و باعث شد فیلم کمتر به‌عنوان نمایشی شایسته برای رومانوف دیده شود.

ترکیب شخصیت‌های منفی کم‌اثر مانند ژنرال دریوکف، تاسک‌مستر ضعیف و قاتلان بلک ویدوی بی‌شخصیت، نبرد بزرگ CGI در پردهٔ سوم و تغییرهای لحن ناهماهنگ در طول فیلم، باعث شد «Black Widow» نقدهای مثبتی نگیرد. بازی جوهانسون، فلورنس پیو، دیوید هاربر و ریچل وایس تحسین شد، اما اگر فیلم از یک تریلر جاسوسی برتر در سال ۲۰۱۸ الهام می‌گرفت، این بازیگران می‌توانستند مواد بیشتری برای کار داشته باشند.

Red Sparrow؛ الگوی کامل

«Red Sparrow» محصول ۲۰۱۸، چهارمین همکاری جنیفر لارنس و فرانسیس لارنس پس از سه فیلم «بازی‌های گرسنگی»، اقتباسی از رمان جذاب جیسون متیوز به همین نام (۲۰۱۳) بود. این فیلم در گیشهٔ جهانی به اندازهٔ «Black Widow» فروش نکرد و نقدهای متفاوتی گرفت، اما با توجه به شباهت چشمگیر موضوعشان می‌توان آن را نقشهٔ راهی برای «Black Widow» دانست.

«Red Sparrow» با بازی جنیفر لارنس در نقش دومینیکا اگورووا، بالرین مشهور روسی است که حرفه‌اش پس از آسیب دیدن در یک اجرا توسط شریک رقصش به پایان می‌رسد. عموی دومینیکا، ایوان، فاش می‌کند که شریک او و یک رقصندهٔ رقیب عمداً او را زخمی کرده‌اند. دومینیکا برای انتقام آن‌ها را زخمی می‌کند و برای فرار از پیگرد قانونی موافقت می‌کند با پیوستن به سرویس اطلاعات خارجی روسیه به‌عنوان یک «گنجشک» به عمویش کمک کند.

گنجشک‌ها از قدرت فریب برای تضعیف هدف‌هایشان استفاده می‌کنند و دومینیکا در هنر جاسوسی جنسی آموزش گسترده‌ای می‌بیند. «Red Sparrow» پیشینه، آموزش و کار دومینیکا را با استفاده از مهارت‌های تازه‌اش نشان می‌دهد و دربارهٔ وضعیت عاطفی او بیشتر آشکار می‌کند؛ به همین دلیل تریلری شخصیت‌محورتر از «Black Widow» است که همه‌چیز را بیش از حد توضیح می‌داد. هر دو فیلم دی‌ان‌ای روایی چشمگیری دارند، اما «Red Sparrow» بیشتر بر پارانویای جنگ سرد و درام شخصیت‌محور تکیه کرد، در حالی که «Black Widow» در نهایت به تماشای CGI بازگشت.

مأموریت دومینیکا در «Red Sparrow» منطقی‌تر و پایه‌دارتر از مأموریت ناتاشا در «Black Widow» است. رومانوف تقریباً بدون دلیل به بوداپست می‌رود تا با بلووا متحد شود و آن‌ها به‌صورت لحظه‌ای تصمیم می‌گیرند اتاق سرخ را سرنگون کنند. مأموریت دومینیکا برای کشف هویت یک جاسوس روسی که با مأمور سیا نیت نش کار می‌کند، ریسک بالاتری دارد و بیشتر در واقعیت و درام زمینی ریشه دارد.

پیشینهٔ ناتاشا رومانوف در کمیک‌های مارول می‌توانست به یک تریلر جاسوسی کامل در دنیای سینمایی مارول تبدیل شود و «Red Sparrow» بسیاری از این مضامین را بازتاب می‌دهد. ترکیب رقص باله و آموزش بی‌رحمانهٔ رزمی به سبکی زیبا و منحصربه‌فرد از مبارزه منجر می‌شود که هم دومینیکا اگورووا و هم ناتاشا رومانوف را تعریف کرده است. اما «Red Sparrow» باله را استعاره‌ای برای کنترل فیزیکی و استقامت می‌داند، در حالی که «Black Widow» آن را کاملاً نادیده گرفت، حتی با وجود ظرفیت عظیمش برای توسعهٔ شخصیت.

«Red Sparrow» از اکشن پر از گجت به نفع تنش، شکار جاسوس و مانورهای فکری پرهیز می‌کند. به کار بردن این رویکرد در نخستین فیلم انفرادی ناتاشا رومانوف در دنیای سینمایی مارول می‌توانست شهرت بلک ویدو را به‌عنوان جاسوس ماهر در میان انتقام‌جویان برجسته کند، نه فقط یک مبارز آکروباتیک. «Black Widow» با الهام بیشتر از «Red Sparrow» و شاید حتی «کاپیتان آمریکا: سرباز زمستان»، می‌توانست به جواهری درخشان در فاز چهارم دنیای سینمایی مارول تبدیل شود، نه فقط یک بلاک‌باستر کسل‌کنندهٔ دیگر.

منبع: CBR