پرش به محتوا
پرتره جمشید مشایخی، بازیگر پیشکسوت ایرانی

جمشید مشایخی

Jamshid Mashayekhi
محل تولد: تهران، ایران ملیت: ایرانی

بیوگرافی

جمشید مشایخی، بازیگر پیشکسوت و ماندگار ایرانی، با بازی در آثاری چون «کمال‌الملک»، «هزاردستان» و «گاو» به یکی از ستون‌های سینما و تئاتر ایران تبدیل شد. او با دریافت دو سیمرغ بلورین از جشنواره فیلم فجر و نشان درجه یک فرهنگ و هنر، جایگاه ویژه‌ای در تاریخ هنر ایران دارد.

جمشید مشایخی | اسطوره بازیگری سینما، تئاتر و تلویزیون ایران

جمشید مشایخی | اسطوره بازیگری سینما، تئاتر و تلویزیون ایران - تصویر مقاله

به گزارش سینماتک، جمشید مشایخی (۱۳۱۳–۱۳۹۸) بازیگر نامدار ایرانی بود که با بازی‌های درخشان و شخصیت‌های ماندگار خود در سینما، تئاتر و تلویزیون، جایگاهی بی‌بدیل در تاریخ هنر نمایشی ایران یافت. او که دارای نشان درجه یک فرهنگ و هنر بود، در طول بیش از شش دهه فعالیت حرفه‌ای، در نزدیک به ۱۰۰ فیلم سینمایی و ده‌ها مجموعه تلویزیونی ایفای نقش کرد و همکاری با کارگردانان بزرگی چون علی حاتمی، داریوش مهرجویی و مسعود کیمیایی را در کارنامه خود داشت .

دوران کودکی و زندگی شخصی

جمشید مشایخی در ۶ آذر ۱۳۱۳ در تهران متولد شد . او دارای تحصیلات ناتمام در رشته تئاتر بود و پیش از ورود رسمی به عرصه بازیگری، در سال ۱۳۳۶ به استخدام اداره تازه تأسیس هنرهای دراماتیک درآمد . مشایخی با گیتی افروز رئوفی ازدواج کرد و حاصل این ازدواج سه فرزند به نام‌های نادر، نغمه و سام است. نادر مشایخی، فرزند شناخته‌شده‌تر او، آهنگساز و رهبر ارکستر است .

جمشید مشایخی | اسطوره بازیگری سینما، تئاتر و تلویزیون ایران - تصویر ۲

آغاز فعالیت حرفه‌ای

مشایخی فعالیت هنری خود را از تئاتر آغاز کرد و نخستین تجربه‌های بازیگری خود را در صحنه به دست آورد. او نخستین بار با فیلم کوتاه «جلد مار» به کارگردانی هژیر داریوش جلوی دوربین رفت . ورود رسمی او به سینما با فیلم «خشت و آیینه» ساخته ابراهیم گلستان در سال ۱۳۴۴ رقم خورد . با این حال، نقطه عطف آغاز شهرت او بازی در فیلم «قیصر» به کارگردانی مسعود کیمیایی در سال ۱۳۴۸ بود که نقش «خان دایی» را ایفا کرد و توجه منتقدان و مخاطبان را به خود جلب نمود .

جمشید مشایخی | اسطوره بازیگری سینما، تئاتر و تلویزیون ایران - تصویر ۳

مسیر موفقیت و شهرت

مسیر حرفه‌ای مشایخی با همکاری با کارگردانان صاحب‌سبک سینمای ایران شکل گرفت. او در فیلم «گاو» ساخته داریوش مهرجویی و آثاری چون «قیصر» و «طلسم» حضور یافت . اما شاید مهم‌ترین همکاری هنری او با علی حاتمی بود. مشایخی در فیلم «کمال‌الملک» نقش نقاش بزرگ ایرانی را ایفا کرد و برای آماده‌سازی این نقش، نقاشی را نزد استادان زمان خود آموخت . او همچنین در سریال ماندگار «هزاردستان» به کارگردانی علی حاتمی نقش رضا تفنگچی/خوشنویس را خلق کرد که یکی از ماندگارترین شخصیت‌های تلویزیون ایران است . از دیگر نقش‌های به‌یادماندنی او می‌توان به بازی در سریال «امام علی (ع)» و «پهلوانان نمی‌میرند» اشاره کرد .

جوایز و افتخارات

جمشید مشایخی در طول فعالیت هنری خود جوایز متعددی دریافت کرد. او در سومین دوره جشنواره فیلم فجر (۱۳۶۳) برای بازی در فیلم «کمال‌الملک» موفق به دریافت سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش اول مرد شد. در همان دوره، برای بازی در فیلم «گل‌های داوودی» نیز مورد تقدیر قرار گرفت . از دیگر افتخارات او می‌توان به دریافت تندیس بهترین بازیگر مرد از جشنواره فیلم پیونگ‌یانگ کره شمالی برای فیلم «پدر بزرگ» در سال ۱۹۸۸، تندیس شایستگی جشن خانه سینما برای فیلم «بانوی من» و نشان درجه یک فرهنگ و هنر اشاره کرد .

جمشید مشایخی | اسطوره بازیگری سینما، تئاتر و تلویزیون ایران - تصویر ۴

جدیدترین فعالیت‌ها و وضعیت فعلی

جمشید مشایخی در سال‌های پایانی عمر خود نیز فعال بود و در آثاری چون سریال «معمای شاه» (۱۳۹۴) و فیلم «رفقای خوب» (۱۳۹۳) حضور یافت . او در ۱۳ فروردین ۱۳۹۸ در سن ۸۴ سالگی در تهران درگذشت . با وجود گذشت سال‌ها از فقدان او، آثارش همچنان در رسانه‌های مختلف بازپخش می‌شود و از او به عنوان یکی از پنج بازیگر برتر تاریخ سینمای ایران یاد می‌کنند .

جمشید مشایخی | اسطوره بازیگری سینما، تئاتر و تلویزیون ایران - تصویر ۵

جمع‌بندی

جمشید مشایخی با استعداد ذاتی و پشتکار مثال‌زدنی، از تئاتر به سینما و تلویزیون راه یافت و توانست در هر سه عرصه بدرخشد. او نه تنها با نقش‌آفرینی‌هایش، بلکه با اخلاق حرفه‌ای و فروتنی، الگویی برای نسل‌های بعدی بازیگران ایرانی شد. نام او با تاریخ سینمای ایران گره خورده و آثارش گنجینه‌ای ارزشمند برای هنر این سرزمین است.

جمشید مشایخی متولد چه سالی بود؟

جمشید مشایخی در ۶ آذر ۱۳۱۳ (۲۶ نوامبر ۱۹۳۴) در تهران متولد شد.

مهم‌ترین آثار جمشید مشایخی کدام‌اند؟

از مهم‌ترین آثار او می‌توان به فیلم‌های «کمال‌الملک»، «گاو»، «قیصر» و سریال‌های «هزاردستان»، «امام علی (ع)» و «پهلوانان نمی‌میرند» اشاره کرد.

جمشید مشایخی چه جوایزی دریافت کرده است؟

او دو بار برنده سیمرغ بلورین جشنواره فیلم فجر شد (برای «کمال‌الملک» و «گل‌های داوودی») و نشان درجه یک فرهنگ و هنر را نیز دریافت کرد.

جمشید مشایخی چه زمانی درگذشت؟

جمشید مشایخی در ۱۳ فروردین ۱۳۹۸ در سن ۸۴ سالگی در تهران درگذشت.

صابر کاظمی
صابر کاظمی
نویسنده

کارشناس ارشد جامعه شناسی و سابقه فعالیت در حوزه رسانه و مطبوعات و آشنایی با محافل ادبی و هنری و نقد و بررسی کتاب و فیلم

💬 دیدگاه‌ها

هنوز دیدگاهی ثبت نشده. اولین نفر باشید.

✍️ ارسال دیدگاه

آن هیو سوپ با شکست تام هنکس و جک بلک تاریخ‌ساز شد

آن هیو سوپ با شکست تام هنکس و جک بلک تاریخ‌ساز شد

مشاهده خبر ←